چکیده سرفصل های ارائه و سخنرانی دبیرکارگروه پهپاد در حضور مسوولین کشور در مرکز ‌” الگوی اسلامی-ایرانی پیشرفت”

بیش از ۶ دهه از ظهور پرنده های بدون سرنشین در دنیا می گذرد اما در پنج دهه اول عمدتا پهپادها کاربرد نظامی داشته اند، با ظهور روبات های پرنده چند موتوره (Multi Rotor)، سامانه های هوشمند و خلبان های خودکار بر پایه میکروکنترلر ها و ریز پردازنده ها، توسعه سنسورهای میکروالکترومکانیکی (MEMs)، تسعه موتورهای الکتریکی جریان مستقیم بدون جاروبک (Brushless DC Motor) و عرضه باتری های لیتیوم پلیمر با چگالی انرژی و آمپردهی بالا و توسعه شبکه های ارتباطی و سامانه های هوشمند متکی بر اینترنت در دهه اخیر، «پهپادها» و «روباتهای پرنده» در عرصه های غیر نظامی به قدری پرکاربرد شده اند که حجم گردش مالی و توسعه کسب و کار در این حوزه در دنیا چشمگیر شده و از حوزه رو به رشد نظامی پهپادها هم پیشی گرفته است.

در سه سال آینده بیش از ۱۲۷ میلیارد دلار گردش مالی برای حوزه پهپادهای غیرنظامی پیش بینی شده که با توجه به پیشرو بودن ایران در منطقه سهمی بیش از ۳ میلیارد دلار برای کشورمان پیش بینی می شود. هم اکنون پهپادها در حوزه رسانه و سینما، نقشه برداری و داده های مکانی، سنجش از دور و آنالیز آفات و سلامتی آب و خاک، سمپاشی و بذرپاشی، گرده افشانی، سرشماری حیوانات، بازرسی خطوط انتقال نفت و گاز و برق فشار قوی، کنترل ترافیک، مدیریت بحران و امداد و نجات، خدمات حوزه سلامت و پزشکی، اطفای حریق، نجات غریق، پایش راه ها، بنادر، سدها، آب راه ها، تالابها و زیستگاه ها، حمل بار و کالا و دارو، باروی ابرها و بسیاری موارد دیگر در حال ایفای نقش هستند و هر روز کاربرد جدیدی به این موارد اضافه می گردد. رشد تولید و خدمات پهپادها در پنج سال اخیردر دنیا با وجود رکود صنعتی و اقتصادی و شرایط کرونایی، رو به افزایش و حتی تصاعدی است. در کشور ایران تاکنون بیش از ۲۲ هزار کاربر شاغل پهپادی سرشماری شده و حدود ۱۰ هزار نفر وارد فرایند آموزش و اخذ گواهینامه و ثبت پرنده شده اند. بیش از ۱۶۵ شرکت و موسسه ثبت شده مستقیما در حوزه پهپاد فعالیت نموده و بیش از ۵۰۰ شرکت و تیم فعال در حوزه نقشه بردار و کشاورزی از روبات های پرنده جهت بهبود فعالیتهای محوله بهره می گیرند که شاهد رشد تصاعدی در این زمینه هستیم. پیش بینی می شود تا پنج سال آینده حدود ۳۰۰ شرکت و ۸۵ هزار فرصت شغلی مرتبط با پهپاد و خدمات پهپادی با درآمد تقریبی ۴ هزار میلیارد تومان و ایجاد بهره وری ۳۰ هزار میلیارد تومان در کشور داشته باشیم که شامل بیش از ۱۷۰ نوع خدمت و شغل متنوع می باشند.

تنوع تولید روباتهای پرنده و توسعه زیر سامانه های هوشمند آن نیز بسیار سریع است به گونه ای که یک روبات پرنده مولتی رتور ۲۰۰۰ دلاری زیر ۲ کیلوگرم، از بیش از ۲۰ سنسور تشخیص موقعیت، وضعیت، جهت، ارتفاع، سرعت، ولتاژ و جریان، مانع یاب، فاصله یاب از زمین و … تشکیل می شود و در آن جعبه ضبط کلیه داده ها و فرامین پروازی و هشدارها (مانند جعبه سیاه هواپیما)، سامانه های مخابراتی رمز شده دیجیتال انتقال فرامین، داده ها و تصویر و همچنین انواع راهکارهای اتوماتیک پیشگیری از سانحه و افزایش ایمنی پرواز (فرود اضطراری در صورت کاهش ذخیره باتری، بازگشت خودکار به مبدا در صورت قطعی ارتباط رادیویی و …) نیز تعبیه شده است و دستگاه رادیوکنترل چندمنظوره آن براحتی با گوشی هوشمند مرتبط شده و با نصب انواع اپلیکیشن ها می توان با پرنده ماموریت های تصویر برداری و نقشه برداری را انجام داد. توسعه اینترنت نسل های ۵G و ۶G و گسترش نفوذ مخابرات سلولی و توسعه گوشی های هوشمند در آینده نزدیک موجب خواهد شد بتوان روباتهای پرنده را از طریق شبکه اینترنت و BTS ها از فواصل بسیار دور نیز به صورت آنلاین هدایت نمود.

ظهور چند میلیونی وسایل پرنده بدون سرنشین غیرنظامی در دنیا و قابلیت بالای این نوع پرنده های هوشمند در تصویر برداری و نقشه برداری در کنار فواید بسیار ارزنده آن، نگرانی های امنیتی و ایمنی را افزایش داده که مهمترین آنها عبارتند از ورود پهپادها به حریم های هوایی و احتمال برخورد با وسایل پرنده سرنشین دار، ورود به حریم خصوصی افراد، ورود به مناطق حساس و حیاتی و ممنوعه و احتمال برخورد با افراد و خودروها و تجسس و اطلاعات برداری غیرمجاز. به منظور رفع این نگرانی ها در کشورها مختلف از جمله ایران قوانینی وضع شده که کاریران را الزام به طی دوره های آموزشی مقررات هوایی و ایمنی پرواز و ثبت پرنده در سامانه های جامع پهپاد و اخذ مجوز قبل از پرواز می نماید. همچنین دستورالعمل هایی جهت رصد و مقابله با پرواز ریزپرنده های ناشناس و غیرمجاز تصویب و ابلاغ شده و سامانه هایی هم از جمله جمرها و اخلالگرهای مخابراتی و فریبگرهای GPSبرای مقابله هوشمند ساخته شده است. همچنین پروزه هایی جهت رصد و مانیتورینگ پهپادها و کنترل ترافیک هوایی آنها در دنیا در حال انجام است.

  نظرات